هوالحبیب

نمی‌دانم چه خاصیتی در خواسته‌های مادی و دنیایی است که تا وقتی به آن نرسیدی در تاب و تبی، بی‌قراری، نا آرامی؛ انگار ادامه حیات تو بسته است به آن خواسته؛ خواب و خوراک را بر خود حرام می‌کنی که زودتر به آن برسی؛ اما به محضی اینکه می‌رسی؛ درست وقتی که هنوز درست و حسابی شیرینی رسیدن در دهانت مزه نکرده؛ یک حسی می‌آید سراغت. یک حس غم‌انگیز یک حس یأس‌آور. یک حس پوچی مفرط.

 انگار کسی در گوشت زمزمه می‌کند. خب بیا این هم چیزی که دنبالش بودی. این هم آن رویای شبانه‌ای که خودت را هلاکش کرده بودی. این هم هدفی که شب و روز در خیالت می‌پروراندی‌. این هم خواسته‌ای که برایش پیش خدا زار می‌زدی. بیا این تو این هم خواسته‌ات. حالا رسیدی. چه شد چه اتفاق خاصی افتاد؟ راحت شدی؟ به آرامش رسیدی؟

یک آن همه چیز رنگ می‌بازد. همه چیز برایت بی‌معنا می‌شود. انگار نه انگار که برای رسیدن به این هدف پدری از خودت درآورده‌ای. انگار نه انگار که چقدر برایش سختی کشیده‌ای. همه چیز پوچ می‌شود.

تا یک ماه پیش اگر می‌پرسیدن بزرگترین آرزویت چیست؟ بدون اینکه دست زیر چانه بگذارم و من‌و‌من کنم می‌گفتم خب اول پایان‌نامه‌ام را دفاع کنم. بعد مصاحبه سطح چهار هم رد کنم و بنشینم روی صندلی کلاس‌های کلام.

آنقدر برایم مهم بود که  شش ماه اخیر به سختی تلاش کردم. هر روز به این امید بیدار شدم که کارها را زودتر جلو ببرم. دائم برنامه ریختم. استرس کشیدم. از خیر تفریح و میهمانی‌ها گذشتم. حتی این اواخر از تنها لذتی که برایم مانده بود گذشتم. هیچ کتاب جدیدی شروع نکردم. هیچ متن جدی ننوشتم فقط برای اینکه به هدفم برسم.

دیشب وقتی پیام معاون آموزش را دیدم. خیلی خوشحال شدم. دلم می‌خواست از پشت همان گوشی محکم بغلش کنم و صورتش را ببوسم. (اقدامی که از آدمی مثل من در حد محال عقلی است!) بگویم: وای ممنونم؛ اما درست چند دقیقه بعد که سرم را گذاشته بودم روی بالش که خوابم ببرد هیچ خوشحال نبودم. انگار هیچ اتفاق مهمی رخ نداده است. حال سیگاری را داشتم که فقط چند پک اول حالش را خوش کرده و حالا سرفه‌های پی در پی دارد نفسش را می‌برد. دارد خفه‌اش می‌کند…

راستی چرا دنیا اینطوری است؟

هوالحبیب
یک روز هم پروین آمد، سراسیمه. لبه چادرش را به دندان گرفته بود که باد چادرش را با خودش نبرد. باد می‌وزید سرسخت، تند و خشن. سر لج افتاده بود انگار. پاییز بود دیگر. پاییز سرد و دلگیر و بی‌رحم. نارون‌ها برگ نداشتند. چنارها هم و گنجشک‌ها بغ کرده توی بغل هم فرو رفته بودند.
پروین آمد. صورتش سرخ بود. پای چشم‌هایش گود افتاده بود. کلید انداخت. زیر لب با خودش حرف می‌زد. کفری بود. شنیدم با همین گوش‌هایم. واژه‌هایی که باد تند تند با خودش می‌برد تا شاید به گوش کسی برساند. به گوش من یا شاید تو. چه فرقی داشت.
با غیظ می‌گفت: مادرم داره ذره ذره آب می‌شه. داره جوون می‌ده توی این چاردیواری. روی این ایوون پای این شمعدونی رنگ و رو رفته. تا کی صبر کنه؟ تا کی انتظار بکشه؟ تا کی چشمش به این در آبی باشه؟ دلش تا کی بلرزه؟ اصلا کی می‌فهمه؟ یک‌سال؟ دو سال؟ چند سال؟ نه من نمی‌ذارم. بسه. دیگه بسه…
به خیالش دارد ملوک خانم را از وسط بلا در می‌برد. بلا توی این خانه نبود. مصیبت، آتش توی سینه‌اش بود. راستی با آن می‌خواست چه کند؟ با نم اشک‌هایی که همیشه گوشه چارقد و وسط جانماز ترمه‌اش بود. با آه‌های سوزناکش.
خرت‌وپرت‌ها را که جمع‌و‌جور کرد. وانتی را صدا زد. مرد جلدی همه را برد دم در و بار وانتش کرد. همه اسباب و اثاث یک پیرزن مگر چقدر است؟ یک دست رختخواب، چند دست کاسه و بشقاب ملامین، یک علاء‌الدین. اصلا این‌ها را برای چه می‌برد؟ برای اینکه بگوید همه چیز تمام است؟ برای اینکه حرف خودش را به کرسی بنشاند: جای کمک‌های مردمی مسجد محله است نه اینجا!

وانتی صدا داد: تمومه آبجی؟
پروین، دست ملوک خانم را گرفت و با خودش برد. پیرزن پاهایش روی زمین کشیده می‌شد. قدش خمیده‌تر شده بود. با چشم‌های تیله‌ای حیاط را دور می‌زد. داشت با که خداحافظی می‌کرد؟ نمی‌دانم. پروین حتی امان نداد کسی بیاید شیشه‌های مربا به و اجاق‌ها را ببرد.
در که بسته شد دلم مچاله شد. باران گرفته بود. ریز و تند. پرده را پس زدم. پشت به پنجره نشستم روی زمین. داشتم می‌لرزیدم. دست کردم توی جیب سارفونم. پوکه خالی هنوز سر جایش بود.

هوالحبیب

اگر می‌شد به گذشته برگردم، دلم می‌خواست برگردم به آن روز اردیبهشتی. زهرا از روزها قبل با بچه‌ها نشسته بود و نقشه کشیده بود برای روز معلم. روز موعود که فرار رسید با کلی ترفند و زبان‌بازی استاد را راضی کرد که کلاس توی حیاط برگزار شود. استاد جلو افتاد و ما پشت سرش ریزریز می‌خندیدیم. تازه وقتی به حیاط رسید فهمید ماجرا از چه قرار است.

فاطمه کیک خانگی تدارک دیده بود. یکی با سینی چای لب‌سوزش انتظارمان را می‌کشید. زینب آش رشته بار گذاشته بود با سیرداغ فراوان. زهرا با برگ مو، دلمه پیچیده بود. عجیب کیفمان کوک بود آن روز.
وسط گپ و گفت و چای خوردن بودیم که باران زد. آن هم چه بارانی. به ثانیه نکشیده خیس شده بودیم و زیر آلاچیق به هم می‌لرزیدیم. حتی گل کاغذی‌ها هم.
کاش آن روز بیشتر به چشم‌های استاد نگاه کرده بودم. کاش خوشی آن لحظه‌ها را بیشتر توی صورتش دیده بودم. کاش به شوخی هم شده نگفته بودم از پژوهش خسته‌ام.  نمی‌دانستم دنیا بي‌رحم است. نمی‌دیدم  چنین شب جمعه‌ای را، نشسته‌‌ باشم توی صحن، بغ کرده زل زده باشم به گنبد زرد بانو و گله کنم که چرا اینقدر زود به سربازش فراخوان داد.

هوالحق

کاش زودتر می‌فهمیدم این موضوع بی‌فایده است. کاش ولی چه فایده دارد حالا برگشتند به گذشته امکان ندارد. شاید اگر برمی‌گشتم عقب هیچ وقت این موضوع را انتخاب نمی‌کردم شاید هیچ وقت این راه را نمی‌آمدم اما حالا که به قول استاد راهنما به قله رفتم و برگشتم و این صعود به پایان رسیده من حس خوشایندی ندارم. نمی‌دانم حس می‌کنم کار پر زحمتی را به پایان رساندم که فایده‌ای نداشته است که هیچ کس برای آن ارزشی قائل نیست. وقتی به اشکالات داور نگاه می‌کنم آه پر سوزی از نهادم بلند می‌شود.. «همیشه استنادهای زیاد حسن کار نیست.» اما من برای هر کدام از این استنادها یا اسنادها کلی وقت گذاشتم کلی از زمان‌هایم از کارهایی که می‌توانست مفیدتر باشد گذشتم تا لابه‌لای کتاب‌ها و نظرات به این موارد برسم. حس می‌کنم استاد داور با حرف‌هایش همه تلاش‌های دوساله‌ام را به هیچ انگاشت. نمی‌دانم. اما وقتی یکی از طلبه‌های توی جلسه مصاحبه می‌گوید من همه مطالب را از سایت برداشتم و اصلا تطبیق ندادم و نمره بالاتری از من هم گرفته حس فکر می‌کنم پس کار درست و صادقانه هیچ ارزشی ندارد. نه فقط اینکه از نمره بالا نگرفتن ناراحت باشم خودم قطعا چنین نمره‌ای به خودم نمی‌دادم. اما از اینکه عدالتی توی سیستم آموزشی وجود ندارد اینکه برخی با هوش مصنوعی و کپی‌پیست از این سایت و آن سایت نمرات بالاتر می‌گیرند ناراحتم. نمی‌دانم شاید هم ناراحتی‌ام درست نیست شایذ هم از همه از اینکه کسی تلاش‌هایم را ندیده ناراحتم از اینکه با کلی ایراد و سخت‌گیری‌های استاد راهنما هنوز هم استاد داور راضی نیست و انصاف به خرج نمی‌دهد و سر یک نقطه ویرگول سخنرانی غرا می‌کند و استاد راهنما قبول نمی‌کند. چرا سر اصلاحات هر کدام ساز خودشان را می‌زنند و من این وسط مانده‌ام که چه کنم… چرا اینقدر اختلاف نظر وجود دارد بعضی وقتها فکر می‌کنم واقعا حقیقت علم چیست و کجاست و من کی می‌خواهم به آن برسم.